GDP در ۵ دقیقه
شاخصی که نبض اقتصاد جهان را نشان میدهد
در دنیای اقتصاد اعداد حرف اول را میزنند اما میان همه آمارها و گزارشهایی که منتشر میشوند یک شاخص جایگاه ویژهای دارد
تولید ناخالص داخلی GDP
این شاخص نشان میدهد در یک کشور طی یک بازه زمانی مشخص چه مقدار کالا و خدمات تولید شده است و در واقع شبیه تپش قلب اقتصاد است
افزایش آن به معنای رشد و پویایی اقتصادی است و کاهش آن هشداری از کندی یا رکود به شمار میآید اما پشت این واژه سهحرفی مفهومی گستردهتر نهفته است که هر تریدر و تحلیلگر باید آن را درک کند
معنای واژههای تولید و ناخالص در GDP
کلمه تولید در GDP به تمام کالاها و خدماتی اشاره دارد که در داخل یک کشور و در یک دوره زمانی مشخص تولید میشوند از خودرو و فولاد گرفته تا خدماتی مانند پزشکی آموزش گردشگری و بانکداری
نکته مهم این است که فقط کالاها و خدماتی در GDP محاسبه میشوند که در بازار مبادله شوند و ارزش اقتصادی داشته باشند پس فعالیتهای غیررسمی مانند کارهای خانگی جزو GDP نیستند
واژه ناخالص به این معناست که در محاسبه GDP میزان استهلاک سرمایه مثل فرسودگی ماشینآلات یا ساختمانها از ارزش کل تولید کم نمیشود
اگر اثر استهلاک در نظر گرفته شود به شاخص دیگری میرسیم به نام تولید خالص داخلی (NDP) که رشد واقعی اقتصاد را دقیقتر نشان میدهد
چرا GDP تا این اندازه مهم است
۱. معیار رشد اقتصادی
وقتی GDP رشد میکند یعنی مردم بیشتر خرید میکنند شرکتها بیشتر تولید میکنند و اشتغال افزایش یافته است
کاهش آن نشانه رکود یا ضعف اقتصادی است و دولتها با بررسی این داده سیاستهای پولی و مالی خود را تغییر میدهند
۲. تأثیر بر بازارهای مالی
برای معاملهگران و سرمایهگذاران گزارش GDP از مهمترین دادههای اقتصادی است
اگر رشد اقتصادی یک کشور بالاتر از انتظار باشد معمولاً ارز ملی آن تقویت میشود چون سرمایهگذاران به آینده اقتصاد اعتماد بیشتری پیدا میکنند
در مقابل افت GDP باعث کاهش ارزش ارز و افت شاخصهای بورس میشود و تمایل به داراییهای امن مثل طلا افزایش مییابد
۳. راهنمای تصمیمهای سرمایهگذاری
سرمایهگذاران بزرگ رشد GDP را شاخصی از سلامت اقتصاد میدانند
افزایش تولید و فروش شرکتها سودآوری را بالا میبرد و باعث رشد بازار سهام میشود
۴. ابزار سیاستگذاران اقتصادی
بانکهای مرکزی GDP را مانند قطبنما دنبال میکنند
اگر رشد سریع باشد احتمال افزایش نرخ بهره برای کنترل تورم وجود دارد و اگر رشد کند شود سیاستهای حمایتی و کاهش نرخ بهره اجرا میشود
۵. سنجش سطح زندگی
وقتی GDP بر جمعیت تقسیم شود به GDP سرانه میرسیم که سطح رفاه و قدرت خرید مردم را نشان میدهد
هرچند این شاخص عدالت در توزیع درآمد را نمیسنجد اما تصویری کلی از وضعیت اقتصادی جامعه ارائه میدهد
انواع تولید ناخالص داخلی
تولید ناخالص داخلی اسمی (Nominal GDP)
ارزش کل کالاها و خدمات را با قیمتهای جاری بازار محاسبه میکند
به دلیل تأثیر تورم گاهی رشد آن فقط به خاطر افزایش قیمتهاست نه رشد واقعی تولید
تولید ناخالص داخلی واقعی (Real GDP)
اثر تورم را حذف میکند و تصویر دقیقتری از رشد واقعی اقتصاد نشان میدهد
تریدرها معمولاً تغییرات GDP واقعی را در تحلیلهای میانمدت خود لحاظ میکنند
تولید ناخالص داخلی سرانه (GDP per Capita)
از تقسیم GDP بر جمعیت به دست میآید و سطح رفاه اقتصادی شهروندان را بیان میکند
عدد بالاتر نشانگر قدرت خرید بیشتر و ثبات بالاتر اقتصاد است
تولید ناخالص داخلی بر اساس برابری قدرت خرید (PPP)
این شاخص تفاوت هزینههای زندگی را در کشورها در نظر میگیرد و تصویر واقعیتری از ارزش اقتصادی ارائه میدهد
گاهی کشوری با GDP اسمی کمتر اما با هزینههای زندگی پایینتر قدرت خرید بالاتری دارد
نرخ رشد GDP
نرخ رشد نشان میدهد تولید ناخالص داخلی نسبت به دوره قبل چقدر تغییر کرده است
رشد مثبت نشانه پویایی اقتصادی و رشد منفی زنگ خطر رکود است
نقش GDP در تحلیل بازار
بازار ارز
وقتی گزارش GDP بالاتر از پیشبینیها منتشر شود معمولاً ارز ملی رشد میکند چون قدرت اقتصادی کشور افزایش یافته است
کاهش GDP معمولاً ارز را تضعیف میکند
بازار سهام
رشد GDP باعث افزایش فروش و سود شرکتها میشود و در نهایت شاخصهای بورس را بالا میبرد
افت GDP معمولاً با کاهش اعتماد سرمایهگذاران همراه است
بازار کالاها
رشد اقتصادی تقاضا برای نفت و فلزات صنعتی را افزایش میدهد و قیمتها بالا میروند
اما در دوره رکود سرمایهگذاران به سمت طلا به عنوان دارایی امن حرکت میکنند
سیاستهای بانک مرکزی
بانکهای مرکزی با بررسی GDP درباره نرخ بهره تصمیم میگیرند
رشد سریع میتواند به افزایش نرخ بهره منجر شود
رکود اقتصادی معمولاً باعث کاهش نرخ بهره و تزریق نقدینگی میشود
چرخههای اقتصادی و فرصتهای سرمایهگذاری
اقتصاد همواره بین چهار مرحله در گردش است
رشد یعنی افزایش تولید و اشتغال و رونق بازار
اوج جایی است که ظرفیت تولید به حد نهایی میرسد
رکود مرحلهای است که تقاضا کاهش مییابد و نرخ بیکاری بالا میرود
و بهبود که دوباره تولید و مصرف جان میگیرد
GDP در هر مرحله شاخصی برای تشخیص موقعیت اقتصاد و تنظیم تصمیمهای سرمایهگذاری است
آیا GDP بالا همیشه نشانه اقتصاد سالم است
نه همیشه
گاهی رشد بیش از حد GDP نشانه افزایش تورم مصرف زیاد منابع و ناپایداری اقتصادی است
GDP همچنین نمیتواند توزیع درآمد را نشان دهد
ممکن است بخشی از جامعه سهم بیشتری از رشد داشته باشد و بقیه دچار کاهش قدرت خرید شوند
بنابراین GDP تصویر اندازه اقتصاد است نه الزاماً کیفیت زندگی مردم
جمعبندی
در بازارهای جهانی دانستن زمان انتشار داده GDP برای تریدرها ضروری است چون این گزارش میتواند جهت ارزها سهام و کالاها را تغییر دهد
یک تریدر حرفهای همیشه تقویم اقتصادی را زیر نظر دارد چون میداند عدد GDP فقط یک خبر نیست بلکه سیگنال حرکت بازار است
دیدگاهتان را بنویسید
برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.